Konstantna ratna učestalost dovela SAD na ivicu propasti — Foreign Affairs

Motivi Trampove administracije za vođenje rata u Iranu ostaju kontroverzni.

Ali usred svih debata o stanju iranskog nuklearnog programa i položaju režima u zemlji, jedan ključni faktor se zanemaruje.

„Foreign Affairs“ izveštava da su Sjedinjene Države pokrenule sukob, više od 10.000 kilometara od svojih granica jer su mogle.

“Opšte je prihvaćeno da države – čak i one sa velikim, sposobnim vojskama – imaju poteškoća u projektovanju vojne moći na velike udaljenosti. Topovi i avioni imaju ograničen domet, a snabdevanje udaljenih frontova je izazovno. Pa ipak, samo u prošloj godini, američka vojska je pogodila ciljeve u Venecueli, Nigeriji, Somaliji, Iranu, Iraku, Siriji i Jemenu” – ističe „Foreign Affairs“.

Razvijajući svoj argument, autor članka podseća da su od Drugog svetskog rata Sjedinjene Države vodile ratove ili izvodile velike borbene operacije u zemljama kao što su Avganistan, Bosna i Kosovo, Kambodža, Dominikanska Republika, Grenada, Iran, Irak, Koreja, Liban, Libija, Panama i Vijetnam (da nabrojimo samo neke)

Amerikanci i ostatak sveta su se navikli na to da Sjedinjene Države mogu da primene ogromnu vatrenu moć, bilo gde u svetu.

Kako se u članku naglašava, američka vojska je prevazišla „barijeru udaljenosti“, uglavnom zato što joj zemlje širom sveta dozvoljavaju da koristi njihovu teritoriju za borbene operacije. Na primer, Uzbekistan je dozvolio Sjedinjenim Državama da budu domaćini jedinicama specijalnih snaga koje su izvršile invaziju na Avganistan 2001. godine, a Pakistan je dozvolio logističke i obaveštajne operacije koje su olakšale borbene operacije velikih razmera tokom celog rata.

Godine 2003, Vašington je pokrenuo invaziju na Irak iz Kuvajta, a jedinice specijalnih snaga su ušle u zapadni Irak, preko Jordana.

Kada je američko ratno vazduhoplovstvo izvelo operaciju Eldorado kanjon, protiv režima libijskog diktatora Moamera Gadafija 1986. godine, američki jurišni avioni su poleteli, iz baza u Velikoj Britaniji.

“Operacija „Furija“ nije bila izuzetak od ove dugogodišnje tradicije. Zemlje domaćini su dozvolile američkoj vojsci da transportuje masivne borbene snage preko njihovih granica na putu iz udaljenih baza na Bliskom istoku. Dozvolile su brodovima za snabdevanje američke mornarice da pristanu u njihove luke radi snabdevanja nosača aviona. I dozvolile su udare američkog vazduhoplovstva na ciljeve u Iranu sa njihovih sopstvenih teritorija” – napominje publikacija.

Autor članka posebno napominje da kada države razmatraju ulazak u sukob, jedan od faktora koje uzimaju u obzir je sposobnost da ostvare svoje vojne ciljeve po prihvatljivoj ceni.

Neograničen pristup, tokom ratnog vremena omogućava Sjedinjenim Državama da sprovode borbene operacije na velikim udaljenostima od svojih granica i smanjuje troškove koje snosi Vašington. Mogućnost vođenja borbenih operacija širom sveta sa relativnom lakoćom, može biti prednost.

Ukratko, časopis „Foreign Affairs“ zaključuje: svest da američka vojska može biti nadohvat ruke može navesti države koje su u iskušenju da napadnu svoje susede da preispitaju svoj stav. Ali povećanje izvodljivosti vojne akcije i smanjenje njenih troškova takođe može naterati Sjedinjene Države da pribegnu vojnoj akciji po difoltu, čak i ako nije jasno da li je to najbolji način za postizanje političkih ciljeva zemlje.

“Drugim rečima, neograničen pristup oružju u ratno vreme povećava verovatnoću da će Sjedinjene Države voditi nerazumne sukobe” – zaključuje publikacija.